މުހައްދު ތަކުރުފާނުގެ ވާހަކަ

ޒަމާންވީ ދުވަސްވަރެއްގައި، ދިވެހިރާއްޖޭގެ އުތުރުގައި އޮންނަ ރަށެއްގައި މުހައްދު ކިޔާ ކުއްޖަކު އުޅުނެވެ. މުހައްދަކީ ހިތްވަރުގަދަ، ބުއްދިވެރި އަދި އޯގާތެރި ކުއްޖެކެވެ. އޭނާ ވަރަށް ލޯބިވާ ކަމަކީ ރަށުގެ މީހުންނާއެކު މަސްވެރިކަން ކުރުމެވެ.

އެއްދުވަހަކު، މުހައްދު އޭނާގެ ރައްޓެހިންނާއެކު ނަމަވަރު ދަމަން ދިޔައެވެ. ކުއްލިއަކަށް، އެމީހުންނަށް ދުރުން ބޮޑު ބާރިޔާއެއް ފެނުނެވެ. މުހައްދު ވަރަށް ޝައުޤުވެރިވެ، އެ ބާރިޔާ ގާތަށް ދިޔުމަށް ބޭނުންވިއެވެ. ނަމަވެސް، އޭނާގެ ރައްޓެހިން ބިރުގަތެވެ.

މުހައްދު ބުންޏެވެ، "ނުބިރުގަންނާށެވެ! އަހަރެމެން އެކުގައި ވާނަމަ، ކޮންމެ ކަމަކާވެސް ކުރިމަތިލެވޭނެއެވެ." އޭނާގެ ހިތްވަރުގަދަކަމުން ރައްޓެހިންވެސް ހިތްވަރު ލިބިގަތެވެ. އެމީހުން އެކުގައި އެ ބާރިޔާ ކައިރިއަށް ދިޔައެވެ.

އެ ބާރިޔާގައި ތިބީ ބޭރު ޤައުމެއްގެ މީހުންނެވެ. އެމީހުން ވާހަކަދެއްކި ބަހެއް މުހައްދުމެންނަކަށް ނޭނގުނެވެ. ނަމަވެސް މުހައްދު ހިނިތުންވެ، އަތުން އިޝާރާތްކޮށް އެމީހުންނާ މުޢާމަލާތު ކުރަން މަސައްކަތް ކުރިއެވެ. މިކަމުން މުހައްދުގެ ވިސްނުންތޫނުކަމާއި ރަނގަޅު އަޚްލާޤު ފާހަގަކުރެވުނެވެ.

އެދުވަހު ރޭގަނޑު، މުހައްދު އޭނާގެ މަންމައަށް މިވާހަކަ ކިޔައިދިނެވެ. މަންމަ ބުންޏެވެ، "ދަރިފުޅާ، ކަލޭގެ ހިތްވަރުގަދަކަމާއި ހެޔޮ އަޚްލާޤަކީ ވަރަށް މުހިންމު ސިފަތަކެކެވެ. މިފަދަ ސިފަތައް ދަމަހައްޓާށެވެ. އެއްދުވަހަކުން މި ސިފަތަކުގެ ސަބަބުން ކަލޭގެ ޤައުމަށް ވަރަށް ބޮޑު ފައިދާއެއް ކުރާނެއެވެ."

ޒަމާންތަކެއް ކުރިން، ދިވެހިރާއްޖޭގައި މުހައްދު ތަކުރުފާނު ކިޔާ ޒުވާނެއް ދިރިއުޅުނެވެ. އޭނާ އުޅުނީ އުތުރުގެ ރަށެއް ކަމަށްވާ އުތީމުގައެވެ. މުހައްދު ތަކުރުފާނަކީ ވަރަށް ހިތްވަރުގަދަ، ބުއްދިވެރި އަދި ޤައުމަށް ލޯބިކުރާ ޒުވާނެކެވެ.

އެއްދުވަހަކު، މުހައްދު ތަކުރުފާނު ކަނޑުގައި މަސްވެރިކަން ކުރަމުން ދަނިކޮށް، ދުރުން ބޮޑެތި ނާކޮޅުތަކެއް ފެނުނެވެ. މިއީ ޕޯޗުގީޒުންގެ ބޮޑެތި ނާކޮޅުތަކެވެ. އެމީހުން އައީ ރާއްޖެ ހިފަން ބޭނުންވެގެންނެވެ.

"މިއީ ކޮން ބައެއް ބާވައޭ؟" މުހައްދު ތަކުރުފާނު އޭނާގެ އެކުވެރިޔާ ކައިރީ އެހިއެވެ.

"މިއީ ޕޯޗުގީޒުން. އެމީހުން ވަރަށް ނުރައްކާ. އެމީހުން އެބަ ހިފާ ގިނަ ޖަޒީރާ ޤައުމުތައް،" އެކުވެރިޔާ ޖަވާބު ދިނެވެ.

މުހައްދު ތަކުރުފާނު ވަރަށް ކަންބޮޑުވިއެވެ. އޭނާ އަވަހަށް އުތީމަށް ދަތުރުކޮށް، ރައްޔިތުންނަށް މިކަން އެންގިއެވެ. އެހެންނަމަވެސް، ޕޯޗުގީޒުން ވަރަށް އަވަހަށް މާލެ ހިފައި، ރާއްޖޭގެ ރަސްގެފާނު ހައްޔަރުކޮށްފިއެވެ. އެމީހުންގެ ވެރިޔާ އަންދްރޭ އަންދްރިއަސް ރާއްޖޭގެ ވެރިކަން ހިފައިފިއެވެ.

"އަހަރެމެން ޖެހޭނީ އަހަރެމެންގެ ޤައުމު ސަލާމަތްކުރަން،" މުހައްދު ތަކުރުފާނު އޭނާގެ ދެ އެއްބަފާ ބޭބެއިންނަށް ބުންޏެވެ. "އަހަރެމެން ޖެހޭނީ ރޭވުންތެރިކަމާއެކު މިކަން ކުރަން."

މުހައްދު ތަކުރުފާނާއި އޭނާގެ ބޭބެއިން ސިއްރުން ބައްދަލުވުންތައް ބާއްވައި، ޕޯޗުގީޒުންނާ ދެކޮޅަށް ހަނގުރާމަކުރުމަށް ރޭވިއެވެ. އެމީހުން ދިވެހިންގެ ހިތްތަކުގައި އުއްމީދުގެ އަލިކަން ދިއްލުވައިފިއެވެ.

އަހަރުތަކެއް ފާއިތުވެގެން ދިޔައެވެ. މުހައްދު ބޮޑުވެ، ހަށިގަނޑު ވަރުގަދަ ޒުވާނަކަށް ވެއްޖެއެވެ. އޭނާގެ ހިތްވަރުގަދަކަމާއި ބުއްދިވެރިކަން އިތުރަށް ފާހަގަކުރެވެމުން ދިޔައެވެ. އެއްދުވަހަކު، ރަށުގެ އެންމެން އެއްވެ ތިއްބާ، ކުއްލި ޚަބަރެއް ލިބުނެވެ.

ރަށުގެ އިސްމީހާ ވަރަށް ކަންބޮޑުވެފައިވާ ރާގަކަށް ބުންޏެވެ، "އަޅުގަނޑުމެންގެ ޤައުމަށް ނުރައްކާވެއްޖެއެވެ. ބޭރުގެ ބަޔަކު އަޅުގަނޑުމެންގެ ރާއްޖެ ހިފަން އުޅެއެވެ. އެމީހުންގެ ވެރިޔާގެ ނަމަކީ އާންދްރޭ އާންދްރިއަސްއެވެ."

މިވާހަކަ އަޑުއިވުމުން އެންމެން ބިރުގަތެވެ. ނަމަވެސް މުހައްދު ކެރިގެން ކުރިއަށް ނުކުމެ ބުންޏެވެ، "އަޅުގަނޑުމެން ބިރުނުގަނެ ތިބެންވާނެއެވެ. އަޅުގަނޑުމެންގެ ޤައުމު ސަލާމަތްކުރުމަށް އެކުގައި މަސައްކަތް ކުރަންވާނެއެވެ."

މުހައްދުގެ ވާހަކައިން އެހެން މީހުންނަށްވެސް ހިތްވަރު ލިބުނެވެ. އެމީހުން ޤައުމު ދިފާޢުކުރުމަށް ރޭވުންތައް ރާވަން ފެށިއެވެ. މުހައްދު ހުށަހެޅިއެވެ، "އަޅުގަނޑުމެން ރަށްރަށުގެ މީހުންނާ ގުޅިގެން މަސައްކަތް ކުރަންވާނެއެވެ. އެކުގައި ވާނަމަ، އަޅުގަނޑުމެންނަށް ފަސޭހައިން ބަލިނުކުރެވޭނެއެވެ."

އެރޭ، މުހައްދު އޭނާގެ ރައްޓެހިންނާއެކު ރަށްރަށަށް ދަތުރުކޮށް، މީހުންނަށް މި ޚަބަރު އަންގައި، އެކުގައި މަސައްކަތް ކުރުމުގެ މުހިންމުކަން ކިޔައިދިނެވެ. މުހައްދުގެ ވާހަކަތަކުން ގިނަ މީހުންނަށް ހިތްވަރު ލިބި، ޤައުމު ދިފާޢުކުރުމަށް ތައްޔާރުވާން ފެށިއެވެ.

މުހައްދު ތަކުރުފާނާއި އޭނާގެ ދެ ބޭބެއިން، ޙަސަން ތަކުރުފާނާއި ޢަލީ ތަކުރުފާނު، ސިއްރުން އޮޑިއެއް ތައްޔާރުކުރިއެވެ. އެމީހުން އެ އޮޑިއަށް "ކަޅުއޮއްފުންމި" ކިޔައިފިއެވެ. މިއީ ވަރަށް ހަލުވި އަދި ވަރުގަދަ އޮޑިއެކެވެ.

"އަހަރެމެން ޖެހޭނީ ރާއްޖޭގެ އެކި ރަށްރަށަށް ދަތުރުކޮށް، ރައްޔިތުން އެއްބައިކުރަން،" މުހައްދު ތަކުރުފާނު ބުންޏެވެ. "އަހަރެމެން އެކުގައި ނޫނީ ޕޯޗުގީޒުން ބަލިނުކުރެވޭނެ."

އެމީހުން ރޭގަނޑު ވަގުތުތަކުގައި ދަތުރުކޮށް، ދުވާލު ސިއްރުން ފޮރުވިއެވެ. ކަޅުއޮއްފުންމި އޮޑީގައި އެމީހުން ރާއްޖޭގެ އެކި ކަންކޮޅުތަކަށް ދަތުރުކޮށް، ރައްޔިތުންނަށް ހިތްވަރުދީ، ޕޯޗުގީޒުންނާ ދެކޮޅަށް ތެދުވުމަށް ގޮވާލިއެވެ.

"އަހަރެމެންގެ ޤައުމު އަނބުރާ ހޯދަން ޖެހޭނެ!" މުހައްދު ތަކުރުފާނު ރައްޔިތުންނަށް ބުންޏެވެ. "އަހަރެމެންގެ މިނިވަންކަމަކީ އަހަރެމެންގެ އެންމެ އަގުބޮޑު މުދަލެވެ."

ގިނަ ރައްޔިތުން މުހައްދު ތަކުރުފާނުގެ ބަސްތަކަށް ކަންފަތް ދިނެވެ. އެހެންނަމަވެސް، ބައެއް މީހުން ބިރުގަތެވެ.

"ޕޯޗުގީޒުންގެ ބާރު ވަރަށް ބޮޑު. އަހަރެމެންނަށް އެމީހުން ބަލިނުކުރެވޭނެ،" އެއް ރަށެއްގެ މީހަކު ބުންޏެވެ.

"ބާރު ހުންނަނީ ހަތިޔާރުގައެއް ނޫން. ބާރު ހުންނަނީ އަހަރެމެންގެ ހިތްތަކުގައި،" މުހައްދު ތަކުރުފާނު ޖަވާބު ދިނެވެ. "އަހަރެމެން އެކުގައި ތިބެއްޖެނަމަ، އަހަރެމެންނަށް ކޮންމެ ކަމެއްވެސް ކުރެވޭނެ."

ދުވަސްތައް ފާއިތުވަމުން ދިޔައެވެ. މުހައްދު ތަކުރުފާނާއި އޭނާގެ ބޭބެއިން ކަޅުއޮއްފުންމި އޮޑީގައި ދަތުރުކުރަމުން ދިޔައެވެ. އެމީހުން ޕޯޗުގީޒުންގެ ކުދި ނާކޮޅުތަކާ ހަނގުރާމަކޮށް، ގިނަ ކާމިޔާބީތައް ހޯދިއެވެ. ރައްޔިތުންގެ ހިތްތަކުގައި އުއްމީދު އިތުރުވަމުން ދިޔައެވެ.

ދުވަސްތަކެއް ފަހުން، އާންދްރޭ އާންދްރިއަސްގެ ބާރިޔާތައް ރާއްޖެއަށް އައެވެ. މުހައްދު ތަކުރުފާނާއި އޭނާގެ އެކުވެރިން ވަރަށް ހިތްވަރާއެކު ހަނގުރާމަ ކުރިއެވެ. އެމީހުން ރޭގަނޑު ވަގުތުތަކުގައި ކުދި ބޯޓުފަހަރުގައި ދަތުރުކޮށް، ދުޝްމިނުންގެ ބާރިޔާތަކަށް ޙަމަލާދިނެވެ.

މުހައްދު ތަކުރުފާނުގެ ހުނަރުވެރިކަމާއި ހިތްވަރުގަދަކަމުގެ ސަބަބުން، ގިނަ ފަހަރު އެމީހުންނަށް ކާމިޔާބު ލިބުނެވެ. އެހެންނަމަވެސް، މިއީ ވަރަށް އުނދަގޫ ދުވަސްވަރެކެވެ. ގިނަ މީހުން ޝަހީދުވިއެވެ. ބައެއް ރަށްރަށް ގެއްލުނެވެ. ނަމަވެސް މުހައްދު ތަކުރުފާނު ހިތްވަރު ދޫނުކޮށް ކުރިއަށް ދިޔައެވެ.

އެއްރެއަކު، މުހައްދު ތަކުރުފާނު އޭނާގެ އެކުވެރިންނާ ވާހަކަދެއްކިއެވެ. "އަޅުގަނޑުމެން މިހާރު ވަރަށް ގިނަ ކާމިޔާބީތައް ހޯދައިފީމެވެ. ނަމަވެސް މިކަން ނިންމުމަށްޓަކައި، އަޅުގަނޑުމެން އާންދްރޭ އާންދްރިއަސްއާ ކުރިމަތިލާންޖެހޭނެއެވެ."

އެކުވެރިއެއް ސުވާލުކުރިއެވެ، "އެކަމަކު އެއީ ވަރަށް ނުރައްކާތެރި ކަމެއް ނޫންތޯއެވެ؟" މުހައްދު ތަކުރުފާނު ޖަވާބުދިނެވެ، "އާނއެކެވެ. ނަމަވެސް އަޅުގަނޑުމެންގެ ޤައުމު ސަލާމަތްކުރުމަށްޓަކައި، އަޅުގަނޑުމެން މިކަން ކުރަންޖެހޭނެއެވެ."

އެރޭ، މުހައްދު ތަކުރުފާނާއި އޭނާގެ އެކުވެރިން ވަރަށް ފަރުވާތެރިކަމާއެކު ރޭވުމެއް ރޭވިއެވެ. އެމީހުން ނިންމީ އާންދްރޭ އާންދްރިއަސްގެ މައި ބާރިޔާއަށް ސިއްރުން ވަދެ، އޭނާއާ ކުރިމަތިލުމަށެވެ. މިއީ ނުރައްކާތެރި މަސައްކަތެއްކަން އެނގިހުރެވެސް، އެމީހުން ހިތްވަރާއެކު ކުރިއަށް ދިޔައެވެ.

އަށް އަހަރު ވަންދެން، މުހައްދު ތަކުރުފާނާއި އޭނާގެ ބޭބެއިން ޕޯޗުގީޒުންނާ ހަނގުރާމަކުރިއެވެ. އެމީހުން ވަރަށް ބުއްދިވެރި ގޮތްތައް ބޭނުންކުރިއެވެ.

"އަހަރެމެންގެ ބާރު ކުޑަ. އެހެންވީމާ، އަހަރެމެން ޖެހޭނީ ބުއްދިން ކުޅެން،" މުހައްދު ތަކުރުފާނު އޭނާގެ ބައިވެރިންނަށް ބުންޏެވެ.

އެމީހުން ރޭގަނޑު ވަގުތުތަކުގައި ޕޯޗުގީޒުންގެ ނާކޮޅުތަކަށް ހަމަލާދީ، އަވަހަށް ފިލައިގެން ދިޔައެވެ. އެމީހުން ރާއްޖޭގެ ކަނޑުތަކާއި ފަރުތަކުގެ ސިއްރުތައް ރަނގަޅަށް އެނގޭތީ، ޕޯޗުގީޒުންނަށް އެމީހުން ނުހިފުނެވެ.

އެއްދުވަހަކު، މުހައްދު ތަކުރުފާނުގެ ބައިވެރިއަކު ހިތްވަރު ގެއްލިގެން ބުންޏެވެ: "އަހަރެމެން މިހާ ގިނަ ދުވަސް ހަނގުރާމަކޮށްފިން. އެކަމަކު އަދިވެސް ޕޯޗުގީޒުން މާލޭގައި ތިބީ. އަހަރެމެންނަށް މިކަން ނުކުރެވޭނެ ކަންނޭނގެ."

މުހައްދު ތަކުރުފާނު ހިނިތުންވެލަމުން ބުންޏެވެ: "ކެތްތެރިކަމަކީ އެންމެ ބޮޑު ހަތިޔާރެވެ. ކޮންމެ ދުވަހަކުވެސް އަހަރެމެން ކުރިއަށް ދަނީ. ކޮންމެ ކާމިޔާބީއަކުން އަހަރެމެން ވަރުގަދަވަނީ. އަހަރެމެން ދުވަހަކުވެސް ހުއްޓާނުލާނަން."

މުހައްދު ތަކުރުފާނުގެ ބަސްތަކުން ބައިވެރިންނަށް އާ ހިތްވަރެއް ލިބުނެވެ. އެމީހުން ހަނގުރާމަ ކުރިއަށް ގެންދިޔައެވެ.

ޕޯޗުގީޒުންގެ ވެރިޔާ އަންދްރޭ އަންދްރިއަސް ވަރަށް ރުޅިއައިސްފިއެވެ. އޭނާ ބޮޑެތި ނާކޮޅުތައް ފޮނުވައި، މުހައްދު ތަކުރުފާނު ހޯދަން މަސައްކަތްކުރިއެވެ. އެހެންނަމަވެސް، މުހައްދު ތަކުރުފާނު އަބަދުވެސް ބުއްދިވެރިކަމާއެކު ފިލައިގެން ދިޔައެވެ.

"އަހަރެމެން ޖެހޭނީ މާލެއަށް ދަތުރުކޮށް، އަންދްރޭ އަންދްރިއަސްއާ ކުރިމަތިލާން،" މުހައްދު ތަކުރުފާނު އެއްދުވަހަކު ނިންމިއެވެ. "އޭރުން އަހަރެމެންނަށް މި ހަނގުރާމަ ނިންމޭނީ."

އެމީހުން ބޮޑު ރޭވުމެއް ރާވައިފިއެވެ. މާލެއަށް ދަތުރުކުރުމުގެ ވަގުތު ޖެހިއްޖެއެވެ.

މުހައްދު ތަކުރުފާނާއި އޭނާގެ އެކުވެރިންގެ ޝުޖާޢަތްތެރި މަސައްކަތުގެ ސަބަބުން، އެންމެފަހުން އާންދްރޭ އާންދްރިއަސް ބަލިކުރެވުނެވެ. ދުޝްމިނުންގެ ބާރިޔާތައް ރާއްޖެއިން ފުރައިގެން ދިޔައެވެ. ދިވެހިރާއްޖެ އަލުން މިނިވަންވިއެވެ. މިޚަބަރު އިވުމުން، މުޅި ރާއްޖޭގެ ރައްޔިތުން އުފަލުން ފޯވެގެން ދިޔައެވެ.

ރައްޔިތުން އެއްވެ، މުހައްދު ތަކުރުފާނަށް ޝުކުރު އަދާކުރިއެވެ. އެމީހުން ބޭނުންވީ މުހައްދު ތަކުރުފާނު ރާއްޖޭގެ ރަސްކަމާ ޙަވާލުވުމަށެވެ. މުހައްދު ތަކުރުފާނު ބުންޏެވެ، "އަޅުގަނޑު މިކަން ކުރީ ރަސްކަން ހޯދުމަކަށް ނޫނެވެ. ނަމަވެސް ތިޔަ ބޭފުޅުން އެދިވަޑައިގަންނަވާ ގޮތަށް، އަޅުގަނޑު ރާއްޖޭގެ ވެރިކަމާ ޙަވާލުވާނަމެވެ. އަޅުގަނޑުގެ އަމާޒަކަށްވާނީ ރައްޔިތުންގެ ލާބައާއި މަންފާއަށް މަސައްކަތްކުރުމެވެ."

މުހައްދު ތަކުރުފާނު ރާއްޖޭގެ ސުލްޠާނަކަށް ވުމަށްފަހު، ރާއްޖޭގައި އާ ޞަފްޙާއެއް ފެށުނެވެ. އޭނާ ވަރަށް އިންސާފުވެރިކަމާއި ޙިކުމަތްތެރިކަމާއެކު ވެރިކަން ކުރިއެވެ. ރައްޔިތުންގެ ދިރިއުޅުމުގެ ފެންވަރު ރަނގަޅުކުރުމަށް މަސައްކަތްކުރިއެވެ. އަދި ރާއްޖޭގެ ސަލާމަތާއި ރައްކާތެރިކަން ކަށަވަރުކުރުމަށް ގިނަގުނަ މަސައްކަތްތަކެއް ކުރިއެވެ.

މުހައްދު ތަކުރުފާނުގެ ވާހަކަ ރާއްޖޭގެ ކޮންމެ ރަށެއްގައިވެސް ދެކެވުނެވެ. އޭނާގެ ހިތްވަރުގަދަކަމާއި ވިސްނުންތޫނުކަމާއި ލޯބިވެތިކަމުގެ ވާހަކަ ޒުވާނުންނަށް ކިޔައިދެވުނެވެ. މުހައްދު ތަކުރުފާނުގެ ނަން ދިވެހި ތާރީޚުގައި ރަން އަކުރުން ލިޔެވިގެން ދިޔައެވެ.

މިގޮތުން، މުހައްދު ތަކުރުފާނަކީ ހަމައެކަނި ރާއްޖެ މިނިވަންކުރި ބަޠަލެއް ނޫނެވެ. އޭނާއަކީ ރާއްޖޭގެ ރައްޔިތުންނަށް ނަމޫނާއަކަށްވީ ޝުޖާޢު ލީޑަރެކެވެ. އޭނާގެ ވާހަކައިން ޒުވާނުންނަށް އުނގެނުނީ ހިތްވަރުގަދަކަމާއި ވަފާތެރިކަމާއި ޤައުމަށްޓަކައި ޤުރުބާންވުމުގެ މުހިންމުކަމެވެ.

މުހައްދު ތަކުރުފާނާއި އޭނާގެ ބައިވެރިން ރޭވުމާއެކު މާލެއަށް ދަތުރުކުރިއެވެ. އެމީހުން ރޭގަނޑު ވަގުތެއްގައި މާލެއަށް އައިސް، ޕޯޗުގީޒުންނަށް ނޭނގޭ ގޮތަށް ރަށަށް އެރިއެވެ.

"މިރޭ އަހަރެމެން އަހަރެމެންގެ ޤައުމު އަނބުރާ ހޯދާނަން،" މުހައްދު ތަކުރުފާނު ބުންޏެވެ.

އެމީހުން ސިއްރުން ޕޯޗުގީޒުންގެ މައި މަރުކަޒަށް ވަދެ، އަންދްރޭ އަންދްރިއަސްއާ ކުރިމަތިލިއެވެ. ވަރަށް ގަދަ ހަނގުރާމައެއް ހިނގައްޖެއެވެ. މުހައްދު ތަކުރުފާނާއި އޭނާގެ ބައިވެރިން ވަރަށް ހިތްވަރާއެކު ހަނގުރާމަކުރިއެވެ.

އެންމެ ފަހުން، މުހައްދު ތަކުރުފާނު އަންދްރޭ އަންދްރިއަސްއާ ކުރިމަތިލިއެވެ.

"ތިބާ އަހަރެމެންގެ ޤައުމުން ދާންޖެހޭނެ!" މުހައްދު ތަކުރުފާނު ބުންޏެވެ. "މިއީ އަހަރެމެންގެ ޤައުމު. އަހަރެމެން މިނިވަން!"

ދިގު ހަނގުރާމައަކަށްފަހު، މުހައްދު ތަކުރުފާނު އަންދްރޭ އަންދްރިއަސް ބަލިކޮށްފިއެވެ. ޕޯޗުގީޒުން ބަލިވެ، އެމީހުންގެ ނާކޮޅުތަކުގައި ފިލައިގެން ދިޔައެވެ. ރާއްޖެ މިނިވަންވެއްޖެއެވެ!

ރައްޔިތުން އުފަލުން ހަޅޭލަވައި، މުހައްދު ތަކުރުފާނަށް ޝުކުރު އަދާކުރިއެވެ. އެމީހުން މުހައްދު ތަކުރުފާނު ރާއްޖޭގެ ރަސްގެފާނަކަށް ހަދައިފިއެވެ.

"އަހަރެން ރަސްގެފާނަކަށް ވާނީ ރައްޔިތުންނަށް ޚިދުމަތްކުރުމަށްޓަކައެވެ،" މުހައްދު ތަކުރުފާނު ބުންޏެވެ. "އަހަރެމެންގެ ޤައުމު ދުވަހަކުވެސް އަނެއްކާ ބޭރުގެ ބަޔަކަށް ދޫކޮށްނުލާނަމެވެ."

މުހައްދު ތަކުރުފާނުގެ ވެރިކަމުގައި، ރާއްޖެ ވަރަށް ކުރިއަރައިގެން ދިޔައެވެ. އޭނާ ރައްޔިތުންނަށް ވަރަށް ހެޔޮކޮށް ވެރިކަންކުރިއެވެ. އޭނާ ރާއްޖޭގެ ދިފާޢު ވަރުގަދަކޮށް، ރައްޔިތުންގެ ދިރިއުޅުން ރަނގަޅުކުރިއެވެ.

މުހައްދު ތަކުރުފާނުގެ ވާހަކައަކީ ދިވެހިންނަށް ވަރަށް މުހިންމު ވާހަކައެކެވެ. އޭނާގެ ހިތްވަރާއި ޤައުމަށް ކުރި ލޯބި ދިވެހިންނަށް މިއަދާ ހަމައަށްވެސް ނަމޫނާއެކެވެ. އޭނާއަކީ ދިވެހިރާއްޖޭގެ އެންމެ ބޮޑު ބަޠަލެވެ.

"ޤައުމަށް ލޯބިކުރުމާއި މިނިވަންކަމަށް ޓަކައި ވަކާލާތުކުރުމަކީ އެންމެ މަތިވެރި ސިފައެވެ،" މުހައްދު ތަކުރުފާނު ބުނެފައިވެއެވެ.

މުހައްދު ތަކުރުފާނުގެ ނަން ދިވެހި ތާރީޚުގައި އަބަދަށް ދެމިއޮންނާނެއެވެ. އޭނާގެ ހިތްވަރާއި ކެތްތެރިކަމުގެ ވާހަކަ ދިވެހި ކުދިންނަށް ކިޔައިދެމުން ގެންދާނެއެވެ.